Damping Vergisi Sorgulama: Yürürlükteki Önlemleri GTİP Bazında Görün
Anti-damping (ADD) ve telafi edici vergi (CVD), MFN gümrük vergisinin üzerine eklenen ve bazı GTİP + menşe ülke kombinasyonlarında %100'ü aşabilen ek yükümlülüklerdir. Bu sayfada mekanizmanın nasıl işlediğini açıklıyor, GTİP kodunuz için yürürlükteki önlemleri ücretsiz sorgulamanızı sağlıyoruz.
Anti-damping ve telafi edici vergi nedir?
Ticaret Bakanlığı, Türk sanayiini haksız rekabetten korumak amacıyla İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi mevzuatı çerçevesinde soruşturmalar yürütür. İki temel önlem türü vardır:
- Anti-damping vergisi (ADD): Bir ülkenin üreticisi, ürününü kendi iç piyasasındaki normal değerin altında bir fiyatla Türkiye'ye ihraç ediyorsa ve bu durum yerli üreticiye zarar veriyorsa uygulanır.
- Telafi edici vergi (CVD): İhracatçı ülkenin hükümeti, üreticiye doğrudan veya dolaylı sübvansiyon (teşvik, vergi indirimi, ucuz kredi vb.) sağlıyorsa ve bu da haksız fiyat avantajı yaratıyorsa uygulanır.
Her iki önlem de bir soruşturma süreci sonunda Resmî Gazete'de yayımlanan kararla yürürlüğe girer; önlem GTİP kodu ve menşe ülke (bazen belirli üretici/ihracatçı firmalar) bazında tanımlanır ve genellikle beş yıllık dönemler halinde gözden geçirilir.
Oranlar nasıl belirlenir?
Önlem oranı; ad valorem (CIF kıymetin belirli bir yüzdesi), spesifik (birim başına sabit tutar — örn. USD/kg) veya bu ikisinin bir bileşimi şeklinde olabilir. Aynı GTİP kodunda farklı ihracatçı firmalar için farklı oranlar (firma-özel oran) ya da "diğer firmalar" için tek bir kalıntı oran (residual rate) uygulanması yaygındır. Oranlar tek haneli yüzdelerden %100'ün üzerine kadar değişebilir — bu nedenle sipariş öncesi kontrol, maliyet planlaması açısından belirleyicidir.
A.TR ve tercihli ticaret önlemi etkilemez
Önemli bir yanlış anlama: AB-Türkiye Gümrük Birliği kapsamında A.TR belgesi ile gümrük vergisi sıfırlansa dahi, anti-damping ve telafi edici vergiler ayrı bir hukuki temele (haksız rekabetin önlenmesi mevzuatı) dayandığından bu önlemler her durumda uygulanmaya devam eder. Aynı ilke serbest ticaret anlaşmaları için de geçerlidir: hiçbir FTA tercihi, ADD/CVD yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Sık karşılaşılan sektörler
Türkiye'de yürürlükteki damping ve telafi edici vergi önlemleri özellikle çelik ve demir-çelik ürünleri, kimyasallar, tekstil, seramik ve bazı elektronik/mekanik aksam kalemlerinde yoğunlaşmıştır. Aynı GTİP kodunda Çin menşeli eşyaya yüksek bir önlem uygulanırken, başka bir menşe ülkeye hiç önlem uygulanmaması olağandır — bu nedenle sorgulama her zaman GTİP + menşe ülke çiftine göre yapılmalıdır.
GTİP kodunuzda yürürlükte damping/telafi edici vergi önlemi var mı? Hemen kontrol edin.
Ücretsiz Sorgulama Aracına GitSık sorulan sorular
Damping vergisi (ADD) ile telafi edici vergi (CVD) arasındaki fark nedir?
ADD, dampinge (düşük fiyatla ihracat) karşı; CVD ise devlet sübvansiyonuna karşı uygulanır. İkisi de GTİP + menşe ülke bazında kesinleşmiş soruşturma sonucunda yürürlüğe girer.
Damping vergisi hangi ülke menşeli eşyaya uygulanır?
Yalnızca soruşturma sonucunda belirlenen menşe ülke(ler) ve GTİP kod(lar)ı için; aynı kod farklı menşede farklı oranlara veya sıfır önleme tabi olabilir.
A.TR belgesi damping/telafi edici vergiyi etkiler mi?
Hayır — A.TR yalnızca Gümrük Birliği kapsamındaki gümrük vergisini etkiler; ADD/CVD ayrı bir hukuki temele dayanır ve tercihli ticaretten bağımsız uygulanır.